Đồ bảo hộ lao động cần được thay mới khi xuất hiện dấu hiệu hư hỏng, giảm khả năng bảo vệ, không còn phù hợp với công việc hoặc không đáp ứng yêu cầu sử dụng thực tế. Doanh nghiệp cũng nên đánh giá lại trang bị khi môi trường làm việc, mức độ rủi ro hoặc quy trình sản xuất thay đổi. Vậy khi nào cần thay mới đồ bảo hộ lao động và đâu là những dấu hiệu cần lưu ý?
Khi nào cần thay mới đồ bảo hộ lao động?
Khi đồ bảo hộ bị hư hỏng hoặc giảm khả năng bảo vệ
Đây là dấu hiệu dễ nhận biết nhất. Quần áo rách, đường may bung, giày nứt đế, kính xước nghiêm trọng, găng tay thủng hoặc mũ bảo hộ bị nứt đều có thể làm giảm hiệu quả bảo vệ. Không nên tiếp tục sử dụng chỉ vì thiết bị vẫn còn hình thức bên ngoài tương đối mới.
Khi môi trường và nguy cơ công việc thay đổi
Thiết bị phù hợp với công việc cũ chưa chắc phù hợp với điều kiện làm việc mới. Khi doanh nghiệp thay đổi dây chuyền, bổ sung máy móc, phát sinh hóa chất, làm việc trên cao hoặc xuất hiện nguy cơ va đập, nhiệt và điện, PPE cần được đánh giá lại.
Theo Thông tư 25/2022/TT-BLĐTBXH, người sử dụng lao động có trách nhiệm lập kế hoạch mua sắm, trang cấp và kiểm tra chất lượng phương tiện bảo vệ cá nhân trước khi cấp phát và trong quá trình sử dụng.
Khi thiết bị đã hết thời hạn hoặc không còn phù hợp
Không nên áp dụng một mốc thời gian thay mới giống nhau cho mọi loại bảo hộ. Thời điểm thay còn phụ thuộc vào loại PPE, tần suất sử dụng, điều kiện bảo quản, môi trường làm việc và hướng dẫn của nhà sản xuất.
5 dấu hiệu cho thấy đồ bảo hộ cần được thay mới
Quần áo bảo hộ bị rách, sờn hoặc mất tính năng
Quần áo bảo hộ thường xuyên tiếp xúc với bụi, dầu mỡ, nhiệt, tia lửa và điều kiện thời tiết nên có thể xuống cấp theo thời gian. Khi vải rách, đường may bung, khóa hỏng hoặc dải phản quang bị bong tróc, doanh nghiệp nên đưa sản phẩm ra khỏi danh sách sử dụng và đánh giá phương án thay thế.
Với doanh nghiệp đang xây dựng đồng phục bảo hộ theo từng vị trí công việc, có thể tham khảo thêm hướng dẫn khi nào phải sử dụng bảo hộ lao động và các quy định cần biết trên Wiki Bảo Hộ Lao Động.
Mũ, kính và găng tay xuất hiện dấu hiệu bất thường
Mũ bảo hộ bị nứt, biến dạng hoặc quai giữ không còn chắc chắn cần được kiểm tra trước khi tiếp tục sử dụng. Kính bảo hộ có quá nhiều vết xước làm hạn chế tầm nhìn cũng nên được thay mới. Với găng tay, các dấu hiệu như rách, thủng, mất độ bám hoặc biến dạng đều cần được lưu ý.
Giày bảo hộ bị mòn hoặc mất chức năng bảo vệ
Giày bảo hộ phải chịu tác động trực tiếp từ mặt sàn, dầu, nước, vật sắc nhọn và nhiều điều kiện làm việc khác. Đế mòn quá mức, nứt, bong keo hoặc phần mũi giày có dấu hiệu biến dạng là những dấu hiệu không nên bỏ qua.
Bạn có thể xem thêm bài khi nào nên thay giày bảo hộ lao động để kiểm tra cụ thể hơn theo tình trạng từng loại giày.
Dây đai, khóa và bộ phận kết nối bị xuống cấp
Đối với người làm việc trên cao, dây đai và các bộ phận kết nối cần được kiểm tra thường xuyên. Dây bị sờn, rách, cháy xém, khóa hoạt động không ổn định hoặc bộ phận kim loại có dấu hiệu biến dạng đều là những lý do cần đánh giá ngay.
Nội dung khi nào nên kiểm tra dây đai bảo hộ lao động sẽ giúp doanh nghiệp xây dựng quy trình kiểm tra phù hợp hơn.
Thiết bị không còn vừa vặn hoặc không tương thích
Một thiết bị dù vẫn còn mới nhưng quá rộng, quá chật, gây cản trở vận động hoặc không thể kết hợp với PPE khác cũng nên được thay đổi. Trang bị đúng kích cỡ giúp người lao động sử dụng thường xuyên và đúng cách hơn.
Khi nào doanh nghiệp nên nâng cấp hệ thống bảo hộ?
Khi mức độ rủi ro trong công việc tăng lên
Doanh nghiệp nên xem xét nâng cấp trang bị bảo hộ lao động khi mở rộng sản xuất, thay đổi máy móc hoặc phát sinh những mối nguy mới. Việc đánh giá không nên chỉ dựa vào tuổi của thiết bị mà cần xem xét thiết bị hiện tại còn đáp ứng đúng yêu cầu bảo vệ hay không.
Khi thiết bị cũ không còn đáp ứng nhu cầu thực tế
Nếu PPE thường xuyên hỏng, khó sử dụng, không phù hợp với quy trình hoặc cần thay thế liên tục, doanh nghiệp nên đánh giá toàn bộ hệ thống thay vì chỉ mua bù từng sản phẩm. Đây là thời điểm phù hợp để xem xét nâng cấp theo từng nhóm công việc, vị trí và mức độ nguy hiểm.
Khi công tác bảo trì không còn hiệu quả
Bảo trì có thể kéo dài thời gian sử dụng của một số thiết bị nhưng không phải trường hợp nào cũng nên tiếp tục sửa chữa. Khi chi phí bảo trì tăng cao hoặc thiết bị không còn bảo đảm khả năng bảo vệ, phương án thay mới thường cần được đưa vào kế hoạch.
Doanh nghiệp có thể tham khảo thêm khi nào nên bảo trì và thay thế bảo hộ lao động để phân biệt giữa trường hợp có thể tiếp tục sử dụng và trường hợp cần thay thế.
Kiểm tra và thay mới đồ bảo hộ như thế nào?
Kiểm tra PPE trước và trong quá trình sử dụng
Một quy trình đơn giản có thể thực hiện theo 5 bước:
| Nội dung kiểm tra | Cần lưu ý |
|---|---|
| Ngoại quan | Rách, nứt, biến dạng, mài mòn |
| Bộ phận bảo vệ | Còn đầy đủ và hoạt động đúng chức năng |
| Khóa, quai, dây | Không đứt, lỏng hoặc biến dạng |
| Kích thước | Vừa với người sử dụng |
| Điều kiện sử dụng | Phù hợp với môi trường và nguy cơ |
Theo quy định hiện hành, việc kiểm tra chất lượng phương tiện bảo vệ cá nhân cần được thực hiện trước khi trang cấp và trong quá trình sử dụng.
Lập danh sách thiết bị cần thay thế
Doanh nghiệp nên theo dõi tên thiết bị, người sử dụng, ngày cấp, tình trạng, ngày kiểm tra và lý do thay. Cách quản lý này giúp hạn chế việc sử dụng PPE đã xuống cấp và chủ động ngân sách mua sắm.
Bên cạnh đó, việc trang bị cần căn cứ vào đúng đối tượng và nguy cơ của từng công việc, thay vì chỉ lựa chọn sản phẩm theo giá thấp.
Câu hỏi thường gặp về thay mới đồ bảo hộ lao động
Đồ bảo hộ bao lâu thì phải thay?
Không có một thời hạn cố định áp dụng cho mọi loại đồ bảo hộ. Doanh nghiệp cần căn cứ vào thời hạn sử dụng được xác định, hướng dẫn của nhà sản xuất, tình trạng thực tế và điều kiện làm việc để quyết định thời điểm thay.
Đồ bảo hộ chưa hỏng nhưng đã cũ có nên thay không?
Có thể cần thay nếu vật liệu đã xuống cấp, không còn phù hợp với nguy cơ công việc hoặc không bảo đảm khả năng sử dụng. Quan trọng nhất là đánh giá khả năng bảo vệ thực tế, thay vì chỉ dựa vào việc sản phẩm đã sử dụng bao lâu.
Với các công việc có yêu cầu trang bị giày, doanh nghiệp cũng có thể tham khảo thêm khi nào cần trang bị giày bảo hộ để lựa chọn đúng loại giày theo môi trường làm việc.
Chủ động thay mới để duy trì hiệu quả bảo vệ
Thay mới đồ bảo hộ lao động không nên chỉ được thực hiện khi sản phẩm đã hỏng hoàn toàn. Kiểm tra định kỳ, theo dõi tình trạng thiết bị và đánh giá lại rủi ro công việc giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc thay thế và nâng cấp hệ thống PPE.
Wiki Bảo Hộ Lao Động cung cấp các nội dung hướng dẫn về lựa chọn, kiểm tra và sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân, giúp doanh nghiệp có thêm cơ sở khi xây dựng danh mục trang bị phù hợp cho từng vị trí công việc.
